Hutten bouwen, besjes eten, pleinen oversteken

“De natuur is de nieuwe kerk”, las ik in een tweet die refereerde naar een stuk uit de krant. Dat vind ik raar en niet waar, het is geen nieuws, namelijk. De kerk is altijd al op de natuur gebaseerd, voor zover ik weet – ik heb dat zelfs vroeger in de kerk geleerd – dat de natuur uit God bestaat, dat God in de natuur te vinden is. Zo moeilijk is dat niet. Als je in de natuur een beetje oplet merk je al heel snel dat het klopt.
Maar het ging natuurlijk over Amerika en dat uit onderzoek gebleken was dat mensen die in de natuur leefden en niet in urban surroundings hoefden te proberen te overleven minder behoefte hadden aan een kerk.

Ik begrijp het idee daarachter wel. Natuur is een normale omgeving voor een dier en dat zijn we tenslotte nog steeds. De een na de ander krijgt kortsluiting van zijn cubicle op kantoor, maar omdat er geen ontsnapping van lijkt te zijn en we ook gewend zijn om ons heen te kijken naar wat een ander doet blijft iedereen maar zitten en snakt hij naar verlossing, ergens vandaan. Daar komt de pastoor dan om de hoek kijken. Zou het zo ongeveer gaan?

Ik woon niet langer rechtstreeks in de natuur – niet zoals ik opgegroeid ben. Ik woon nu in een stad. Al is het vergeleken met New York, of zelfs met Amsterdam al, een hele zachte stad. Vergeleken met de bosrijke omgeving van Rijssen uit mijn jeugd, is het een groot stratengrid.

Als kind was ik altijd buiten en vond ik het normaal in de bossen de weg te weten, voor tientallen kilometers lang, daar hutten te bouwen en in de zomers te mogen overnachten, daar te weten welke bessen je kon eten, welke niet en van spinnewebben en mos afblijven in de herfst en nooit de bramen al plukken in augustus maar in september pas. Weten welke kastanjes al rijp zijn en muizekeutels onderscheiden van konijnekeutels en het vinden van een galwesp-larve op een eikeblad of een adder in het gras – dat alles kende ik, dat vond ik allemaal heel normaal, in de bossen van Twente op de hoek van ons huis.

Nu lijkt dat idyllisch, wat het niet is – het ís normaal. Het is een normale mensenomgeving. De stad is dat juist niet.

We zijn er niet voor gemaakt, we raken erin verdwaald en verstoord, we worden er kribbig van. De stad ontwortelt en zorgt voor haast die men verwart met actie en vooruitgang, voor onrust en overalertheid die men verwart met succes.

Maar in mijn stad, heb ik gemerkt, is er voor mij een nieuw soort bliss ontstaan: diegene die Virginia Woolf ook kent. Zij ervaarde het in haar Londen.
Haar Mrs. Dalloway stapt op de dag dat zij haar feest voorbereidt over de drempel van haar huis, naar buiten, want ze moet nog ergens wat doen. Ze moet Londen nog even door, ergens iets ophalen, ergens naartoe.
En ze opent de deur en stapt naar buiten en op dat moment hoor ik bij haar muziek en zie ik haar lopen, razendsnel maar zonder haast, zwoesj, zwoesj, gaat ze langs de mensen op de pleinen en kijkt ze wie ze daar allemaal ziet – gaat ze langs de winkels met de open deuren en kijkt ze wat ze daar allemaal hoort, loopt ze over de markt en ruikt ze wat ze daar allemaal ruikt. En ze loopt nog een grote ronde extra voor ze weer terug in haar keuken moet zijn, waar ze eigenlijk bezig moet met de voorbereiding van haar feest.

Die urban bliss begrijp ik óók, en ervaar ik in mijn eigen zachte stad. Als ik in Groningen naar buiten stap krijg ik energie (en daarbij hoor ik dan ook vaak muziek. Massive Attack past goed, of Bittersweet Symphony van The Verve. Soms hoor ik zomaar iets in het Frans als ik langs de terrassen loop.)
Woolf had het nodig om te schrijven, om energie te krijgen, om niet weg te kwijnen en ik verbeeld me dat ik dat precies snap. Groningen is er voor mij perfect voor. Het is net druk genoeg – een drukte die een beetje op een knipoog lijkt, een drukte die we een beetje doen alsof, omdat het dan zo lekker zoemt om je heen als je overdag de drempel over stapt – net als vroeger de bijen in de bospaadjes deden.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s