Het vuur en het vertellen

Goed zo, hardop nadenken – gooi het er maar uit. Dat is tenslotte de bedoeling, dat is waar we voor zijn gemaakt – voor taal, waar taal voor is gemaakt bedoel ik, communicatie. We willen iets zeggen en daarin kan ik best voor iedereen spreken, kan gewoon, durf ik. Durf ik wel. Durf jij dus ook. Hup, doorgaan.

Ken je die film van dat er nog geen taal is? Hoe mensen zich dan gedragen? Quest for fire heet ‘ie. Ik mocht ‘m vroeger niet kijken van mijn ouders maar ik snap niet waarom. We mochten Porky’s ook niet zien en het stukje van Flodder met de buurman op de motorkap spoelde mijn moeder altijd door, maar hierin gebeurde niets. Of misschien gebeurde hierin ook zoiets maar de context is heel anders.

Als er geen taal is gebeurt er dit, zo getuigde die film: mensen eten elkaar op. Je ziet het, er werd nog niet gepraat, het was de oertijd en van een naburige stam waren de leden kannibalen en de twee hoofdpersonen die op zoek zijn naar vuur komen er middenin – de stammenoorlog. Er hangt er één in een boom, een mens, die twitcht omdat zijn arm al is afgerukt en opgegeten, brr.
Een meisje hangt ernaast, vastgebonden in luiaard-stand: met haar armen en voeten aan de boom en op de kop, klaar om ooit opgegeten te worden en ze krijgt het voor elkaar te ontsnappen. Ze rent achter de hoofdpersonen aan want ze snapt dat ze in haar eentje niet veilig is en op een ervan wordt ze verliefd. Ze hebben seks bij het vuur ‘s nachts, gewoon waar iedereen bij is – de andere man wordt met gromgeluiden op afstand gehouden.
Aan het eind is de mooiste scène: ze zijn verliefd, die twee, zij zit zwanger en gelukkig tegen hem aan, maar die andere man, die de hele queeste naar het vuur met hen meemaakte, die vertelt de stam waar ze zijn teruggekeerd hoe het was. Hij probeert het uit te leggen met gebaren en hij is enthousiast en vurig, hij is blij. Je ziet dat hij zich wil uitdrukken. Dat is mooi, niet waar? Een van de mooiste dingen die er zijn is iemand iets willen vertellen. En een van de mooiste complimenten is dat iemand je iets vertellen wil. Is dat niet prachtig? Die ervaring moet met jou gedeeld worden, die persoon spaart het op in zijn hoofd, het barst bijna tot hij je ziet – het is voor jou bedoeld en het moet aan jou verteld.

Het is een infantiele film ook, natuurlijk ging dat niet zo: dat hij dan de taal uitvindt omdat hij op dat moment iets wil vertellen, maar de drang is er, dat willen ze laten zien. En eigenlijk zijn de gebaren en kreunen naar elkaar toe, het fysieke maar ook het oogcontact, de hele film lang, natuurlijk ook gewoon gesprekken. Je snapt ze donders goed, terwijl er in de hele film geen woord gesproken wordt. Fascinerend wel.
Maar wat wou ik nou zeggen? Dat het goed is als mensen enthousiast vuur spuwen. Gewoon lekker doen. Gooi het er maar uit. Dat is waar taal voor bedoeld is – goed zo, toe maar. (Tegen wie heb je het? Geeft niet, ga door.)

Moet je altijd weten, als je heel graag iets wil vertellen, tegen wie je het hebt? Kun je ook iets willen vertellen zonder te weten aan wie?
Het is een groot compliment dat diegene bij het vuur dat ene meisje van de stam uitkoos om haar ten eerste proberen duidelijk te maken wat het groepje allemaal voor avonturen had meegemaakt. Maar het kan ook zijn dat hij het kwijt moest en dat zij toevallig naast hem zat. Daar wordt het een ander verhaal van.
In dat geval is cruciaal wat ze doet. En wat ze doet is: ze luistert gretig. En dus vertelt hij het écht, nog meer, beter. Hij kan het haar vertellen en zal door haar reacties aangemoedigd zijn. Het zal een ander verhaal zijn dan als het haar niets kon schelen en hij het haar toch vertelde, dat zou gewoon tekst zijn, inhoud- nu is het de echte belevenis, die hij tot leven brengt in haar glanzende ogen, die hij door haar opnieuw doorstaat. Hij kan het haar vertellen. Ze blijkt zijn luisteraar te zijn.

Dus, zoals ik zei – ga door. Als je het kwijt moet – ga vooral door.

2 gedachtes over “Het vuur en het vertellen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s